Việt Nam - Argentina: Cơ hội hợp tác mới trong kinh tế, công nghệ, giao lưu nhân dân

Nền tảng chính trị, ngoại giao vững chắc

Phát biểu khai mạc, GS.TS Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, quan hệ Việt Nam - Argentina được thiết lập năm 1973, đã không ngừng phát triển trên nhiều các lĩnh vực sau hơn nửa thế kỷ. Hai nước thúc đẩy hợp tác trên tất cả các kênh đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước, đối ngoại nhân dân; phát huy những thế mạnh mà hai bên đang có về nông nghiệp, kinh tế thương mại, giáo dục, du lịch, thể thao, văn hóa. Hai bên cũng đang mở rộng hợp tác trên một số lĩnh vực mới như công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, chống biến đổi khí hậu, tăng trưởng bền vững, giao lưu giữa các địa phương, tiến tới xem xét xác lập khuôn khổ Đối tác chiến lược theo lĩnh vực công - nông nghiệp và năng lượng. Argentina đã mở Văn phòng Tùy viên chuyên trách lĩnh vực công - nông nghiệp tại Việt Nam từ tháng 7/2025, cùng với nhiều thỏa thuận hợp tác quan trọng được hai bên ký kết và triển khai trong các lĩnh vực an ninh, tư pháp, khoa học, truyền thông và cơ chế tham khảo chính trị cấp Thứ trưởng.

Tọa đàm khoa học quốc tế "Chính sách đối ngoại của Argentina và quan hệ Việt Nam - Argentina trong thời gian tới". (Ảnh: Thành Luân)

Về kinh tế, GS.TS Lê Văn Lợi cho biết kim ngạch thương mại song phương tăng liên tục, đạt 4,1 tỷ USD năm 2024 và Việt Nam - Argentina đang tích cực thúc đẩy đàm phán hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương cũng như FTA Việt Nam - Khối thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur). Hai bên cũng có nhiều dư địa để thúc đẩy hợp tác đầu tư, đặc biệt trong khai khoáng, năng lượng xanh và khí hóa lỏng từ đá phiến, song kết quả hiện nay vẫn chưa tương xứng tiềm năng. Bên cạnh đó, hợp tác văn hóa, giáo dục và giao lưu nhân dân còn hạn chế, trong khi nhu cầu và kỳ vọng của hai nước rất lớn, thể hiện qua mong muốn mở đường bay thẳng và tăng cường các hoạt động trao đổi. Ông khẳng định Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam - cơ quan duy nhất ở Việt Nam có trung tâm nghiên cứu chuyên sâu về Mỹ Latinh - sẽ tiếp tục đóng vai trò cầu nối trong hợp tác học thuật, nghiên cứu và kết nối doanh nghiệp. Tọa đàm lần này, theo ông, là dịp để hai bên nhìn lại quan hệ hữu nghị, thảo luận chính sách đối ngoại và đề xuất giải pháp nhằm thúc đẩy hợp tác thực chất hơn, hướng tới khả năng nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược trong các lĩnh vực hai bên có thế mạnh bổ sung.

Nhiều cơ hội mới

Đại sứ Argentina tại Việt Nam Marcos Antonio Bednarski thông tin tổng quan về Argentina, các chính sách quốc gia trọng tâm thể hiện qua "Hiệp ước Tháng Năm", định hướng kinh tế - thương mại và các ưu tiên trong chính sách đối ngoại của Argentina. Đại sứ nhấn mạnh Argentina coi Mercosur là công cụ hiệu quả thúc đẩy thương mại và ủng hộ khởi động đàm phán FTA giữa Mercosur và Việt Nam.

Đại sứ Argentina tại Việt Nam Marcos Antonio Bednarski phát biểu tại tọa đàm. (Ảnh: Thành Luân)

Ông điểm lại nhiều dự án hợp tác kỹ thuật tiêu biểu giữa hai nước như xây dựng năng lực sản xuất đậu nành năng suất cao; cải thiện tính kháng bệnh của cây lúa tại Việt Nam và Argentina; hợp tác sản xuất cây ăn quả nhiệt đới; phát triển đổi mới công nghệ cho ngành sữa và các sản phẩm từ sữa; nâng cao năng lực xác định danh tính liệt sĩ trong chiến tranh Việt Nam... Nhiều hiệp định quan trọng đang được thúc đẩy đàm phán: FTA Việt Nam - Mercosur, Hiệp định Đối tác chiến lược theo lĩnh vực công - nông nghiệp, Hiệp định kết nối hàng không; Hiệp định tránh đánh thuế hai lần; hiệp định bảo hộ đầu tư song phương.

TS Lộc Thị Thủy (Viện Nghiên cứu châu Âu và châu Mỹ) trình bày tham luận về chính sách đối ngoại của Việt Nam với khu vực Mỹ Latinh trong thời gian tới, trong đó có Argentina. Bà nhấn mạnh, với chủ trương đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế, Việt Nam mong muốn tiếp tục thúc đẩy quan hệ với các đối tác truyền thống, bạn bè hữu nghị ở Mỹ Latinh, trong đó Argentina giữ vị trí quan trọng. Thông qua hợp tác với Argentina, Việt Nam kỳ vọng mở rộng tiếp cận thị trường Mercosur, nhất là trong kinh tế - thương mại. Bà nêu loạt lĩnh vực có tiềm năng trở thành trọng tâm hợp tác giữa hai nước, gồm nông nghiệp và nông nghiệp công nghệ cao, công nghệ thông tin, du lịch, giao lưu nhân dân và văn hóa...

TS Lộc Thị Thủy (Viện Nghiên cứu châu Âu và châu Mỹ) trình bày tham luận tại tọa đàm. (Ảnh: Thành Luân)

Bà đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quan hệ hai nước: duy trì thường xuyên các chuyến thăm lẫn nhau nhằm củng cố hiểu biết và niềm tin; phát huy hiệu quả các cơ chế song phương và đa phương hiện có, đồng thời thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực có tiềm năng như du lịch, văn hóa, giáo dục và thể thao; đẩy mạnh đàm phán FTA song phương và tiến tới FTA Việt Nam - Mercosur.

Cũng theo TS Lộc Thị Thủy, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam có thể phối hợp tổ chức hội thảo, tọa đàm trực tuyến và trực tiếp về xúc tiến đầu tư, thương mại, quảng bá du lịch giữa các địa phương và bộ, ngành hai nước; đồng thời thúc đẩy kết nghĩa giữa các địa phương Việt Nam - Argentina để tận dụng lợi thế sẵn có. Bà nhấn mạnh vai trò của giao lưu văn hóa, giao lưu nhân dân, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang vận động thành lập Hội hữu nghị Việt Nam - Argentina và Nhóm nghị sĩ hữu nghị Việt Nam - Argentina. Bà cho rằng hợp tác đầu tư về công nghệ thông tin và đào tạo nguồn nhân lực cũng là hướng đi cần thiết để làm sâu sắc hơn quan hệ hai nước trong thời gian tới.

Trong phần thảo luận, các đại biểu quan tâm tới hợp tác giáo dục, học bổng, liên kết nghiên cứu, hợp tác công nghệ nông nghiệp, thể thao… và nhận được phản hồi trực tiếp từ Đại sứ Argentina tại Việt Nam.

Kết luận tọa đàm, PGS.TS Tạ Minh Tuấn, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, cho rằng nghiên cứu về Mỹ Latinh tại Việt Nam còn mỏng, do đó các hội thảo như lần này có ý nghĩa thiết thực, giúp tăng cường hiểu biết và mở ra cơ hội hợp tác mới. Ông bày tỏ mong muốn tiếp tục duy trì kết nối với Đại sứ quán Argentina tại Việt Nam và giữa các nhà nghiên cứu, nhằm hình thành cộng đồng nghiên cứu về Mỹ Latinh và Argentina; đồng thời khẳng định Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam sẽ tiếp tục hỗ trợ các hoạt động nghiên cứu và hội thảo trong thời gian tới.

Thúc đẩy giao lưu nhân dân, hợp tác giữa thành phố Hà Nội và thành phố Buenos Aires

VUFO, Đại sứ quán Argentina thảo luận tiềm năng hợp tác Việt Nam - Argentina