Tin quốc tế ngày 28/10: Campuchia rút vũ khí khỏi biên giới với Thái Lan; ông Trump gặp Thủ tướng Nhật bàn về an ninh, thương mại

Campuchia rút vũ khí khỏi biên giới với Thái Lan

Ngày 28/10, báo Khmer Times (Campuchia) đưa tin, Campuchia đã bắt đầu rút vũ khí hạng nặng khỏi khu vực biên giới với Thái Lan, mở đầu cho việc thực thi thỏa thuận hòa bình lịch sử ký ngày 26/10 tại Kuala Lumpur (Malaysia) giữa Thủ tướng Hun Manet và Thủ tướng Anutin Charnvirakul. Thỏa thuận này được ký dưới sự chứng kiến của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, đánh dấu bước tiến quan trọng hướng tới khôi phục hòa bình và bình thường hóa quan hệ song phương.

Quân đội Campuchia rút xe bọc thép khỏi biên giới theo thỏa thuận hòa bình với Thái Lan. (Ảnh: Khmer Times)

Hoạt động rút xe tăng, xe bọc thép và xe quân sự được truyền hình trực tiếp trên Đài truyền hình quốc gia Campuchia (TVK), với sự giám sát của Nhóm quan sát viên ASEAN (AOT). Theo Bộ Quốc phòng Campuchia, đến 11 giờ ngày 27/10, toàn bộ số phương tiện đã được đưa về căn cứ tại huyện Banteay Srei, tỉnh Siem Reap.

Trung tướng Maly Socheata, phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Campuchia, khẳng định việc này thể hiện "cam kết kiên định và vững chắc" của Campuchia trong thực hiện Tuyên bố chung được thông qua tại Kuala Lumpur giữa Campuchia và Thái Lan. Theo thỏa thuận, Thái Lan sẽ sớm thả 18 binh sĩ Campuchia bị bắt giữ sau lệnh ngừng bắn.

Thỏa thuận hòa bình giữa Campuchia và Thái Lan được xây dựng trên cơ sở thỏa thuận ngừng bắn đạt được hồi tháng 7/2025, khi Tổng thống Trump can thiệp nhằm chấm dứt giao tranh kéo dài năm ngày khiến hàng chục người thiệt mạng và hàng trăm nghìn thường dân ở cả hai bên phải di dời.

Thỏa thuận nhận được sự hoan nghênh rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Nhật Bản, Liên minh châu Âu, Anh, Úc, Hàn Quốc, Việt Nam và Lào đều đánh giá đây là cột mốc cho hòa bình và ổn định khu vực. Thủ tướng Malaysia Anwar gọi thỏa thuận này là “thành tựu phản ánh ý chí chính trị mạnh mẽ của lãnh đạo và nhân dân hai nước”.

Ông Trump gặp tân Thủ tướng Nhật Bản bàn về an ninh, thương mại

Theo hãng tin Reuters (Anh), Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ gặp Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi tại Tokyo ngày 28/10 để thảo luận về thương mại và an ninh, một tuần sau khi bà trở thành nữ lãnh đạo đầu tiên của Nhật Bản. Các nguồn tin cho biết hai bên dự kiến bàn về gói đầu tư 550 tỷ USD đã được ký kết trong năm nay, trong đó có hợp tác đóng tàu, cùng các kế hoạch mở rộng nhập khẩu xe bán tải, đậu nành và khí đốt tự nhiên từ Mỹ.

Tân Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi có bài phát biểu chính sách đầu tiên tại Quốc hội, ngày 24/10/2025. (Ảnh: Reuters)

Bà Takaichi tuyên bố sẽ thúc đẩy tăng cường quân đội nhưng không dự kiến nâng chi tiêu quốc phòng vượt mức 2% GDP như các chính phủ tiền nhiệm. Trước đó, ông Trump từng chỉ trích Tokyo chưa chi đủ cho quốc phòng trước thách thức từ Trung Quốc.

Theo lịch trình, Tổng thống Trump - sau khi gặp Nhật hoàng ngày 27/10 - sẽ có hội đàm và dùng bữa trưa cùng Thủ tướng Takaichi tại Cung điện Akasaka, trước khi thăm căn cứ hải quân Mỹ ở Yokosuka. Trong cuộc gặp, bà Takaichi dự kiến tặng ông Trump cây gậy golf của cố Thủ tướng Shinzo Abe, biểu tượng cho quan hệ thân thiết giữa hai nhà lãnh đạo trước đây.

Giới quan sát nhận định việc duy trì quan hệ cá nhân tốt đẹp với ông Trump có thể giúp bà Takaichi củng cố vị thế chính trị còn mong manh trong nước. Sau chuyến thăm Nhật Bản, Tổng thống Trump sẽ tới Hàn Quốc để gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, nhằm thúc đẩy một thỏa thuận thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Điện Kremlin: Thử nghiệm tên lửa Burevestnik không làm căng thẳng thêm quan hệ Nga - Mỹ

Theo hãng thông tấn TASS (Nga), ngày 27/10, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov khẳng định các cuộc thử nghiệm tên lửa hành trình hạt nhân Burevestnik sẽ không làm gia tăng căng thẳng trong quan hệ giữa Nga và Mỹ. Ông nhấn mạnh, "không có điều gì ở đây có thể hoặc nên làm căng thẳng thêm mối quan hệ giữa Moscow và Washington, vốn hiện ở mức tối thiểu".

Ông Peskov cho biết hai bên mới chỉ thực hiện "những bước đi thăm dò đầu tiên" nhằm đưa quan hệ song phương thoát khỏi tình trạng đình trệ.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov. (Ảnh: TASS)

Cùng ngày, theo Reuters, trả lời phóng viên, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin nên chấm dứt chiến tranh ở Ukraine thay vì thử tên lửa hạt nhân và rằng Mỹ đã triển khai một tàu ngầm hạt nhân ngoài khơi bờ biển Nga.

Trước đó một ngày, Bộ Tổng tham mưu Lực lượng Vũ trang Nga đã báo cáo với Tổng thống Vladimir Putin về việc hoàn tất thành công các cuộc thử nghiệm tên lửa Burevestnik - loại vũ khí có khả năng bay tầm xa ở độ cao thấp, khó bị đánh chặn bởi hệ thống phòng không.

Kể từ khi Tổng thống Donald Trump nhậm chức, Moscow và Washington đã nỗ lực bình thường hóa quan hệ, song căng thẳng vẫn kéo dài do các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ nhằm vào ngành dầu mỏ Nga. Moscow khẳng định không đưa ra quyết định dưới sức ép và cảnh báo các hành động này chỉ khiến giá năng lượng toàn cầu tăng, gây thiệt hại cho chính người tiêu dùng Mỹ.

Tổng thống Putin ký luật hủy bỏ thỏa thuận với Mỹ về xử lý plutonium

Theo hãng tin Interfax (Nga), ngày 27/10, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký luật hủy bỏ thỏa thuận liên chính phủ Nga - Mỹ về việc xử lý plutonium không còn cần thiết cho mục đích quốc phòng, việc xử lý và hợp tác trong lĩnh vực này, cũng như các giao thức liên quan đến thỏa thuận.

Phần giải thích cho đạo luật này nhấn mạnh rằng không có điều kiện nào được nêu trong thỏa thuận được đáp ứng. Ngoài ra, Mỹ đã thực hiện một số bước đi mới chống Nga, làm thay đổi căn bản cán cân chiến lược vốn có vào thời điểm ký kết thỏa thuận và tạo ra thêm các mối đe dọa đối với sự ổn định chiến lược.

Thỏa thuận được hai bên ký kết năm 2000 và phê chuẩn năm 2011. Theo đó, các bên được yêu cầu xử lý 34 tấn vật liệu cấp độ vũ khí còn lại sau khi cắt giảm kho vũ khí hạt nhân của mình.

Năm 2016, thỏa thuận và các nghị định thư liên quan đã bị đình chỉ theo sắc lệnh của Tổng thống Putin. Lý do đình chỉ thỏa thuận được nêu ra bao gồm: Mỹ áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Nga và thông qua đạo luật hỗ trợ Ukraine; Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) mở rộng về phía Đông; Mỹ tăng cường hiện diện quân sự tại các nước Đông Âu; và Mỹ có ý định “thay đổi quy trình xử lý plutonium được quy định trong thỏa thuận” mà không có sự đồng ý của Nga.

Moscow đã đưa ra các điều kiện để gia hạn thỏa thuận như cắt giảm cơ sở hạ tầng quân sự của Mỹ tại các nước NATO gia nhập liên minh sau ngày 1/9/2000, bãi bỏ đạo luật Magnitsky được thông qua năm 2012 và đạo luật hỗ trợ Ukraine năm 2014, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt chống Nga và bồi thường thiệt hại do các biện pháp này gây ra.

Trước đó, hồi tháng 7, Chính phủ Nga đã đệ trình việc hủy bỏ thỏa thuận này lên Duma Quốc gia (Hạ viện) Nga để xem xét và đã được cả Hạ viện và Thượng viện thông qua.

Tin quốc tế ngày 18/10: Cựu Thủ tướng Nhật Bản Tomiichi Murayama qua đời; Hai tướng cấp cao Trung Quốc bị khai trừ khỏi Đảng

Tin quốc tế ngày 20/10: Israel nối lại ngừng bắn ở Gaza; ông Trump thúc giục Ukraine "nhượng đất" cho Nga