Chương trình mục tiêu quốc gia giúp Sam Mứn giảm nghèo bền vững

Những năm gần đây, khi nhắc đến Sam Mứn – xã vùng cao còn nhiều khó khăn của tỉnh Điện Biên, câu chuyện về cái nghèo không còn là gam màu chủ đạo. Thay vào đó, người dân bắt đầu nói nhiều hơn về những mô hình làm ăn mới, những thay đổi trong cách nghĩ, cách làm. Sự chuyển mình ấy có dấu ấn rõ nét của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, được triển khai sát thực tế, gắn với nhu cầu của người dân.

Xã Sam Mứn đang dần trở thanh trung tâm buôn bán của cả vùng. (Ảnh: Duy Linh)

Thay vì dàn trải, các nội dung của chương trình được xã lựa chọn theo hướng tập trung vào những “điểm nghẽn” của đời sống: thiếu sinh kế ổn định, sản xuất nhỏ lẻ, hạ tầng phục vụ sản xuất còn hạn chế. Từ đó, từng bước tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện để người dân chủ động vươn lên bằng chính sức lao động của mình.

Sinh kế được mở rộng, người dân chủ động làm ăn

Một trong những thay đổi dễ nhận thấy ở Sam Mứn là các mô hình hỗ trợ sản xuất được triển khai gắn với điều kiện thực tế của từng bản. Người dân không còn tiếp cận chính sách một cách thụ động, mà được tham gia bàn bạc, lựa chọn cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện tự nhiên và khả năng canh tác của gia đình.

Tại nhiều bản khó khăn, các mô hình phát triển sản xuất nông nghiệp đã giúp người dân chuyển từ canh tác manh mún sang sản xuất có định hướng. Việc được hướng dẫn kỹ thuật, chia sẻ kinh nghiệm đã giúp nhiều hộ mạnh dạn đầu tư, từng bước nâng cao thu nhập. Không ít gia đình trước đây chỉ trông vào vài nương lúa, nương ngô, nay đã có thêm nguồn thu ổn định từ mô hình mới.

Mô hình nuôi Hươu lấy nhung đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nhiều nông dân. (Ảnh: Duy Linh)

Ông Vừ Khua Chứ, một người dân xã Sam Mứn, chia sẻ: “Trước kia gia đình tôi làm nương theo thói quen, năm được năm mất. Từ khi tham gia mô hình hỗ trợ sản xuất của xã, được hướng dẫn cách làm, tôi biết tính toán hơn, thu nhập cũng ổn định hơn”. Với ông Chứ, điều quan trọng nhất là “biết cách làm để tự nuôi sống gia đình”, chứ không còn trông chờ vào hỗ trợ.

Cùng với các mô hình sinh kế, hạ tầng phục vụ sản xuất cũng được quan tâm cải thiện. Những công trình thủy lợi được sửa chữa, nâng cấp đã giúp bảo đảm nguồn nước tưới tiêu, giảm phụ thuộc vào thời tiết, tạo điều kiện để người dân yên tâm sản xuất và đầu tư lâu dài.

Hiệu quả thể hiện rõ qua những con số giảm nghèo

Những chuyển biến từ thực tiễn sản xuất đã phản ánh rõ trong kết quả giảm nghèo của địa phương. Nhờ triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp, tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn xã Sam Mứn giảm đều qua từng năm. Đến tháng 6/2025, tỷ lệ hộ nghèo còn 6,28%, hộ cận nghèo 12,04%, đạt 100% chỉ tiêu Nghị quyết đề ra, với mức giảm bình quân 0,5–1%/năm

Cùng với đó, xã Sam Mứn đã lồng ghép hiệu quả các nguồn lực từ các chương trình mục tiêu quốc gia để hỗ trợ người dân phát triển kinh tế, ổn định đời sống. Nhiều hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ nhà ở, tiếp cận vốn vay ưu đãi, tham gia các mô hình sản xuất và đào tạo nghề, từng bước nâng cao thu nhập, giảm nguy cơ tái nghèo.

Ông Hoàng Thanh Hải dẫn đoàn nông dân xã đi thăm quan, học hỏi các mô hình phát triển cây cà phê. (Ảnh: Duy Linh)

Theo ông Hoàng Thanh Hải, Bí thư Đảng ủy xã Sam Mứn, hiệu quả lớn nhất mà Chương trình mục tiêu quốc gia mang lại không chỉ nằm ở các mô hình hay công trình cụ thể, mà ở sự thay đổi trong tư duy của người dân.

“Giảm nghèo bền vững không chỉ là hỗ trợ vốn hay con giống, mà quan trọng là giúp người dân thay đổi nhận thức, tự vươn lên bằng chính sức lao động của mình. Khi người dân chủ động, kết quả giảm nghèo mới bền vững”, ông Hải nhấn mạnh.

Ở góc độ điều hành, ông Phạm Thiết Chùy, Chủ tịch UBND xã Sam Mứn cho rằng, hiệu quả của chương trình phụ thuộc rất lớn vào cách tổ chức thực hiện ở cơ sở.

“Chúng tôi luôn bám sát thực tế, lựa chọn những nội dung phù hợp nhất với người dân. Khi chính sách đúng và trúng, người dân sẽ tham gia tích cực và phát huy hiệu quả lâu dài”, ông Chùy chia sẻ.

Bên cạnh hỗ trợ sinh kế, các hoạt động tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng cũng được triển khai song song, góp phần tạo môi trường xã hội ổn định để người dân yên tâm phát triển kinh tế.

Bản Púng Bửa đang trở thanh điêm du lịch trải nghiệm hấp dẫn. (Ảnh: MXH)

Từ những kết quả bước đầu, Chương trình mục tiêu quốc gia đang từng bước tạo nền tảng để Sam Mứn phát triển bền vững hơn. Giảm nghèo ở địa phương không còn là mục tiêu ngắn hạn, mà được đặt trong lộ trình dài hơi, gắn với việc hình thành thói quen làm ăn mới, biết học hỏi và liên kết trong sản xuất. Khi người dân đã có sinh kế ổn định và niềm tin để vươn lên, công tác xóa đói, giảm nghèo ở Sam Mứn ngày càng đi vào thực./.

Nà Son phát triển cây cà phê: hướng đi bền vững giúp người dân thoát nghèo Phát triển cây cà phê đang trở thành hướng đi quan trọng trong chiến lược giảm nghèo bền vững của xã Na Son, tỉnh Điện Biên. Từ những nương đồi kém hiệu quả, cà phê từng bước khẳng định vai trò cây trồng chủ lực, giúp người dân ổn định sinh kế và nâng cao thu nhập.

Nhiều hộ dân Mường Toong thoát nghèo bền vững Từ việc chủ động tiếp cận và cập nhật thông tin thị trường thông qua các kênh truyền thông cơ sở, gia đình anh Thào A Của, bản Mường Toong 3 (xã Mường Toong, tỉnh Điện Biên) đã từng bước phát triển chăn nuôi quy mô lớn, vươn lên thoát nghèo bền vững.